Członkowie Zakładu na seminarium „Legal Commentaries. Between History and Theory” w Poznaniu

W dniach 7–8 września 2026 r. odbyło się międzynarodowe seminarium Rubricae Posnanienses I: Legal Commentaries. Between History and Theory, zorganizowane przez Centrum Ius Commune UAM kierowane przez dr. Piotra Alexandrowicza. Seminarium zostało zorganizownae w ramach projektu NCN SONATA 18 „EXTRA: The Decretals, Early Modern Science of Canon Law and Legal Commentaries Today”.

Na zaproszenie organizatorów w seminarium udział wzięli dwaj członkowie Zakładu.

Prof. Marek Smolak wygłosił referat pt. Legal Commentary and the Application of Law, w którym podjął pytania o funkcje komentarza prawniczego w procesie stosowania prawa oraz o rolę, jaką może on odgrywać w rozumowaniu sędziowskim.

Dr Wojciech Rzepiński wystąpił z referatem pt. Analytic Philosophy at Work in Legal Commentary, analizując metody stosowane przez autorów komentarzy prawniczych przez pryzmat filozofii analitycznej i starając się pokazać, że komentarz prawniczy to nie tylko opis obowiązującego prawa, lecz ciąg niekoniecznie deklarowanych decyzji metodologicznych.

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii, Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , , , , , | Możliwość komentowania Członkowie Zakładu na seminarium „Legal Commentaries. Between History and Theory” w Poznaniu została wyłączona

Kolokwium habilitacyjne dr. Macieja Dybowskiego

Z radością informujemy, że w dniu 19 sierpnia 2026 r. odbyło się publiczne kolokwium habilitacyjne dr. Macieja Dybowskiego. Komisja habilitacyjna, po zapoznaniu się z recenzjami i dokumentacją wniosku, jednomyślnie stwierdziła, że aktywność naukowa oraz osiągnięcia naukowe dr. Dybowskiego stanowią istotny wkład w rozwój dyscypliny naukowej, jak również wyraziła pozytywną opinię w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie nauki prawne.

Podstawą postępowania było osiągnięcie naukowe, tj. monografia naukowa pt. Pojęcia w prawie. Perspektywa analitycznego pragmatyzmu i inferencjalizmu.

Recenzentami w postępowaniu byli:
— prof. dr hab. Przemysław Kaczmarek (Uniwersytet Wrocławski),
— prof. dr hab. Artur Kotowski (Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie),
— prof. dr hab. Artur Nowak-Far (Szkoła Główna Handlowa w Warszawie),
— prof. dr hab. Leszek Leszczyński (Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie).

Panu Doktorowi serdecznie gratulujemy!

Zaszufladkowano do kategorii Obrony i awanse, Ogłoszenia, Wydarzenia | Otagowano , | Możliwość komentowania Kolokwium habilitacyjne dr. Macieja Dybowskiego została wyłączona

Artykuł prof. Marka Smolaka w „L’ircocervo”

Z przyjemnością informujemy, że w numerze 1/2026 włoskiego czasopisma „L’ircocervo” ukazał się artykuł prof. Marka Smolaka pt. Values Underlying the Conventionalization of Law (ss. 399–414).

Artykuł stawia sobie dwa cele: po pierwsze, wykazanie, że konwencjonalizacja prawa jest ugruntowana aksjologicznie; po drugie, pokazanie, że wartości ograniczają ryzyko utożsamienia reguł sensu aktów konwencjonalnych z regułami sensu prawnych aktów konwencjonalnych — co mogłoby prowadzić do zatarcia granicy między tym, co jest, a tym, co nie jest prawem. Prof. Smolak argumentuje, że reguły sensu konstytuujące praktykę prawną są zarazem nośnikami wartości tej praktyce immanentnych, co znacząco utrudnia zaklasyfikowanie pewnych reguł sensu obecnych w kulturze jako należących do praktyki prawnej.

Publikacja dostępna jest pod tym adresem.

Zachęcamy do lektury!

Zaszufladkowano do kategorii Publikacje | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Artykuł prof. Marka Smolaka w „L’ircocervo” została wyłączona

Artykuł prof. Marka Smolaka w „Eunomía. Revista en Cultura de la Legalidad”

Z przyjemnością informujemy, że w numerze 30. czasopisma „Eunomía. Revista en Cultura de la Legalidad” ukazał się artykuł prof. Marka Smolaka pt. Los cimientos axiológicos de la teoría legal de Zygmunt Ziembiński / The Axiological Foundations of Zygmunt Ziembiński’s Legal Theory (ss. 357–368).

Artykuł prezentuje fundamentalne założenia aksjologii prawa Zygmunta Ziembińskiego oraz jego podejścia metodologicznego, które Autor charakteryzuje jako analityczne. Prof. Smolak wyodrębnia trzy poziomy tego podejścia: wagę analizy pojęciowej, poważne traktowanie szczegółowych nauk prawnych (zwłaszcza dogmatyki prawa cywilnego) oraz bliską współpracę z filozofią języka, semiotyką i filozofią logiki.

W zakresie aksjologii Ziembiński ewoluował od umiarkowanego kognitywizmu ku uznaniu obiektywnego istnienia wartości. Jak wskazuje prof. Smolak, choć Ziembiński należy do obozu analitycznego, uznanie go za pozytywistę byłoby uproszczeniem: Ziembiński wyraźnie podkreślał, że językowa analiza pojęć prawnych nie wyklucza formułowania postulatów aksjologicznych dotyczących treści prawa i podstaw jego obowiązywania.

Publikacja dostępna jest pod tym adresem.

Zachęcamy do lektury!

Zaszufladkowano do kategorii Publications, Publikacje | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Artykuł prof. Marka Smolaka w „Eunomía. Revista en Cultura de la Legalidad” została wyłączona

Dr Michał Krotoszyński na 18. CEE Forum of Young Legal, Political and Social Theorists w Katowicach

Z przyjemnością informujemy o udziale dr. Michała Krotoszyńskiego w 18. CEE Forum of Young Legal, Political and Social Theorists, które odbyło się w dniach 3–4 września 2026 r. w Katowicach (SpinPLACE). Tegoroczna edycja Forum poświęcona była tematowi Reconstructing Justice in a Changing World i zgromadziła młodych badaczek i badaczy z zakresu teorii prawa, nauk politycznych i nauk społecznych z całej Europy i nie tylko.

Dr Krotoszyński poprowadził na zaproszenie organizatorów warsztat pt. Publishing in Academic Journals: How It Works in Practice, przybliżając uczestnikom kulisy procesu wydawniczego w czasopismach naukowych.

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , | Możliwość komentowania Dr Michał Krotoszyński na 18. CEE Forum of Young Legal, Political and Social Theorists w Katowicach została wyłączona

Hasło encyklopedyczne dr. Michała Krotoszyńskiego i dr. Mateusza Grabarczyka w „Encyclopedia of Global Justice”

Z przyjemnością informujemy, że w internetowej wersji „Encyclopedia of Global Justice” wydawnictwa Springer ukazało się hasło pt. Transitional Justice in Europe, którego autorami są dr Michał Krotoszyński oraz dr Mateusz Grabarczyk.

Hasło analizuje różnorodne sposoby, w jakie społeczeństwa europejskie mierzyły się ze spuścizną rządów autorytarnych, przemocy politycznej, konfliktów zbrojnych oraz poważnych naruszeń praw człowieka. Omawia szeroki wachlarz mechanizmów sprawiedliwości tranzycyjnej, w tym procesy karne, lustrację, narzędzia historycznej klaryfikacji, odszkodowania, akty o charakterze symbolicznym oraz inicjatywy oddolne. Analiza pokazuje, że nie istnieje jeden europejski model rozliczania przeszłości – poszczególne rozwiązania kształtowane są przez odmienne doświadczenia historyczne, uwarunkowania polityczne, tradycje prawne oraz współczesne potrzeby społeczne.

Publikacja dostępna jest pod tym linkiem.

Gratulujemy Autorom!

Zaszufladkowano do kategorii Publikacje | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Hasło encyklopedyczne dr. Michała Krotoszyńskiego i dr. Mateusza Grabarczyka w „Encyclopedia of Global Justice” została wyłączona

Udział dr Weroniki Dzięgielewskiej w konferencji ISOS 2026

W dniach 21-24 lipca Uniwersytet Jagielloński gościł ISOS 2026 – doroczną międzynarodową konferencję International Social Ontology Society.

Ostatniego dnia konferencji dr Weronika Dzięgielewska wygłosiła referat pt. „Which Facts Matter for Normativity in a Legal Practice?”. Wystąpienie dotyczyło wyróżnienia faktów społecznych, które świadczą o normatywnym skutku działań podejmowanych przez uczestników praktyki prawnej.

Dr Weronika Dzięgielewska wzięła również udział w szkole letniej zorganizowanej przez prof. Briana Epsteina z Tufts University, która odbyła się bezpośrednio przed rozpoczęciem konferencji.

Ontologia społeczna jest dynamicznie rozwijającą się dziedziną filozofii. Bada między innymi genezę podmiotów społecznych oraz zbiorowych, w tym podmiotów instytucjonalnych, a także źródła i ewolucję norm społecznych. Tegoroczna edycja konferencji dotyczyła między innymi możliwych zastosowań badań z zakresu ontologii społecznej w teorii i filozofii prawa.

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria, Research project | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Udział dr Weroniki Dzięgielewskiej w konferencji ISOS 2026 została wyłączona

Udział dr Weroniki Dzięgielewskiej w szkole letniej na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lizbońskiego

W dniach 18-22 czerwca br. dr Weronika Dzięgielewska z naszego Zakładu uczestniczyła w szkole letniej „On Legal Reasoning and Artificial Intelligence: Rethinking Legal Reasoning in the Age of AI” na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lizbońskiego (Lisbon School of Law).

Szkoła stanowiła forum dyskusji nad najnowszymi kierunkami badań na styku teorii rozumowań prawniczych i sztucznej inteligencji. Podczas wykładów i warsztatów praktycznych uznani przedstawiciele teorii prawa wraz z uczestnikami analizowali, jak rozwój AI skłania do ponownego przemyślenia założeń dotyczących interpretacji prawa, argumentacji i rozumowań prawniczych, w tym dotychczasowych stanowisk na temat precedensu i analogii oraz reguł postępowania dowodowego. Program obejmował również aktualne kierunki rozwoju regulacji dotyczących wykorzystywania AI w praktyce prawnej.

Udział w szkole letniej stanowił część realizacji projektu badawczego finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki w ramach konkursu PRELUDIUM 20: „Semantyczna analiza racji w sytuacjach prawnych” (2021/41/N/HS5/02507). Jego celem było przeprowadzenie konsultacji naukowych oraz zapoznanie się z najnowszymi kierunkami badań nad wpływem sztucznej inteligencji na teorie rozumowań prawniczych i praktykę stosowania prawa.

Więcej na temat projektu: LINK

Zaszufladkowano do kategorii Research project, Research stay | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Udział dr Weroniki Dzięgielewskiej w szkole letniej na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lizbońskiego została wyłączona

Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na IVR 2026 w Stambule

W dniach 28 czerwca – 3 lipca 2026 roku w Stambule odbył się 32. Światowy Kongres Międzynarodowego Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej (IVR 2026) pod hasłem Law in the Face of the Changing Problems of the World. Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa WPiA UAM wzięli aktywny udział w kongresie.

Prof. UAM dr hab. Marzena Kordela wystąpiła w grupie roboczej Legal Reasoning I z referatem pt. Axiological Law Interpretation, poświęconym zagadnieniu rekonstrukcji systemu wartości ustawodawcy z materiału normatywnego jako podstawy formułowania dyrektyw wykładni aksjologicznej.

Dr Michał Krotoszyński wystąpił w Special Workshop SW 18 Categories of Norms (organizatorzy: David Duarte, Andrew Halpin, Giorgio Pino) z referatem pt. Identifying Constitutive Rules Through the Interpretation of Law (przygotowanym we współpracy z dr Karoliną Gmerek z Uniwersytetu Szczecińskiego), dotyczącym roli rozróżnienia między regułami konstytutywnymi a regulatywnymi w teorii prawa. Warto wspomnieć, że w ramach warsztatu, w którym uczestniczył dr Krotoszyński swoje referaty wygłosili m.in. Andrei Marmor (Cornell University), Torben Spaak (Uniwersytet w Sztokholmie), Luka Burazin (Uniwersytet w Zagrzebiu), J. J. Moreso (Universitat Pompeu Fabra, Barcelona) czy Julieta Rabanos (Uniwersytet w Gironie).

Special Workshop SW 63 Getting it Wrong: On Fallacies, Errors & Mistakes in Law and Legal Theories był organizowany przez trzech pracowników naszego Zakładu: dr. Macieja Dybowskiego, dr Weronikę Dzięgielewską i dr. Wojciecha Rzepińskiego. W ramach warsztatu wygłosili oni również własne referaty.

Dr Maciej Dybowski przedstawił referat pt. Communis Error Facit Jus: Appearance Theory in Law and the Practical Repair of Collective Error, w którym analizował maksymę communis error facit jus i wskazywał, że stanowi ona „generator” rozróżnień pojęciowych w nauce prawa. Dr Weronika Dzięgielewska wygłosiła referat pt. Safeguards Against Error: On the Epistemic Architecture of Legal Protection, argumentując, że zabezpieczenia prawne należy rozumieć jako instytucjonalne odpowiedzi na antycypowany błąd. Dr Wojciech Rzepiński przedstawił referat pt. How to Build a Typology of Jurisprudential Errors?, proponując użycie pojęcia błędów jurysprudencyjnych, opierając się na Brandomowskiej koncepcji doświadczenia błędu.

W warsztacie SW 63 wystąpił również dr Michał Wieczorkowski (UAM/UJ), realizujący na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. projekt badawczy Prawnicze a powszechne użycie wyrażeń językowych. Pomiędzy semantyką minimalną a eliminatywizmem znaczeniowym (PRELUDIUM 22, NCN). Przedstawił w jego trakcie referat pt. Legal Disputes: Between Disagreement and Fault, poświęcony problemowi sporów prawnych i typom niezgodności przekonań.

W warsztacie SW 63 wystąpili również znakomici goście: Thomas Bustamante (UFMG, Brazylia), Ralf Poscher (Max Planck Institute, Fryburg), Giovanni Tuzet (Bocconi, Mediolan), Elena Marchese (Università di Genova), Bojan Spaic (Uniwersytet Belgradski) oraz Anna Lukina (LSE, Londyn).

Gratulujemy wszystkim uczestnikom wystąpień!

Zaszufladkowano do kategorii Bez kategorii, Konferencje i seminaria, Wydarzenia | Otagowano , , , , , | Możliwość komentowania Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na IVR 2026 w Stambule została wyłączona

Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na konferencji „Obrońcy Czerwca ’56”

Fot. Władysław Gardasz

W dniu 23 czerwca 2026 r. w Collegium Iuridicum Novum odbyła się konferencja „Obrońcy Czerwca ’56”, zorganizowana przez Wydział Prawa i Administracji UAM oraz Wielkopolską Izbę Adwokacką w Poznaniu. Wydarzenie poświęcone było 70. rocznicy Poznańskiego Czerwca i postawie adwokatów, którzy podjęli się obrony uczestników protestów.

 

W konferencji uczestniczyli pracownicy naszego Zakładu:

  • prof. dr hab. Marek Smolak wygłosił referat w ramach panelu naukowego pt. ” Praworządność z punktu widzenia teorii prawa
  • dr Paweł Kokot moderował panel wspomnieniowy z udziałem członków rodzin Obrońców Czerwca ’56, Zofii Gutowskiej, córki adw. Michała Grzegorzewicza, Jana Amberga, wnuka adw. dr. Stanisława Hejmowskiego oraz Zbigniewa Standara,
  • dr Wojciech Rzepiński był członkiem zespołu organizującego wydarzenie, koordynując przygotowanie konferencji.

Fot. Wydział Prawa i Administracji UAM

W trakcie konferencji odbyła się również prapremiera filmu „Pożarów nie gasi się kulami”, przygotowanego przez Fundację Fest Kultura. Wydarzeniu towarzyszyła wystawa poświęcona wydarzeniom czerwca 1956 r., prezentowana w budynku Collegium Iuridicum Novum przy al. Niepodległości 53.

 

Zaszufladkowano do kategorii Konferencje i seminaria | Otagowano , , , | Możliwość komentowania Pracownicy Zakładu Teorii i Filozofii Prawa na konferencji „Obrońcy Czerwca ’56” została wyłączona